Felaket Senaryosu: Borsa Nasıl Çöker?

  • 06 Aralık 2017
  • 1.093 kez görüntülendi.
Felaket Senaryosu: Borsa Nasıl Çöker?

Ülkeler için felaket senaryosu olarak adlandırılacak borsanın çökmesi durumunu detaylı şekilde sizler için hazırladık.

Borsanın çökmesi durumu her yatırımcının kâbusudur. Borsa tarihine bakıldığı zaman, şirketlerin batışı, etkisi uzun süren devam eden çöküşler yaşandığı görülecektir. Dot-Com balonu, Wall-Street’in çöküşü ve Mortgage krizi gibi çöküşler hala hafızalardaki yerini korumaktadır.
Borsa, ekonomiler için oldukça önemlidir. Alımların durması ile genelde piyasada balon oluştu söylentileri başlar ve bunu panik satışları izler. Peki alım işlemleri neden bıçak gibi kesilir? Bunun sebebi ortaya atılan spekülasyonlar ve söylentilerdir. Alıcılar bu hareketlerden aşırı etkilendiği zaman alımı bırakır ve bunun yerini satışlar izler.

Örnek verecek olursak 2001 yılında ülkemizde Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer, Başbakan Bülent Ecevit’e anayasa kitapçığı fırlattı. Bu olayın hemen akabinde bizzat Bülent Ecevit tarafından basına açıklanması büyük bir ekonomik kriz dalgası başlattı. Borsa çöktü, döviz fırladı. Ecevit, sonucu Başbakan’ın devlet yönetiminde “kriz var” açıklamasıyla birlikte mali piyasalarda panikle başlayan süreç, yerli parayı savunmak için gecelik faizlerin astronomik oranlara yükselmesine rağmen, yerleşiklerin yoğun döviz talebi nedeniyle Merkez Bankası’nın 5 milyar dolarlık döviz satışıyla sonuçlandı.

Yukarıda bahsettiğimiz olay borsanın nasıl çöktüğünün ve çökebileceğinin göstergesidir. Borsanın gidişatı bir ülkenin ekonomisi için iyi bir göstergedir. Borsa çöktüğü zaman şirketler zor durumda kalır ve çoğu şirket iflas noktasına gelir. İflas eden şirketlerin yatırımcıları ise mağdur olur. Tarihte bazı borsa çöküşleri ise usulsüzlükler sonucu yaşanmıştır. Bazı gruplar yüksek miktarda hisse senedi satın almış, buna o ülkenin yerli yatırımcısı da ayak uydurmuş ve hisse senetleri aşırı şekilde yükselmiştir. Daha sonra o ülkede yaşanan olumsuz gelişmeleri kriz olarak bahane edip satış veya açığa satış yapmaya başlarlar. Panik havası gittikçe büyür ve buna yerli yatırımcıda ayak uydurarak borsanın çökmesine neden olur. Bu durum dünyanın her borsasında yaşanabilecek bir senaryodur.

En büyük 10 borsanın çöküşünden bahsetmiştik, bu çöküşlerin neredeyse hepsi ABD’de gerçekleşmiştir. 2010 yılında Flash Crash isimli borsa çöküşü 20 dakika içerisinde Dow Jones Sanayi Endeksinin 1000 puan birden düşmesiyle gerçekleşti. 1987 yılında Black Monday isimli borsa çöküşünde ise %22,6 oranında düşüş meydana gelmiştir. FED bu çöküşün izlerini silmek için bizzat çabalamıştır. Doğal afetlerde borsa çöküşlerinde rol oynamaktadır. 1906 yılında San Francisco depremi nedeni ile borsa %24 değer kaybetmiştir. 2007 yılında ise Mortgage krizi çöküşe neden olmuştur. Dow Jones endeksi 777 puan birden kaybetmiştir. 2000’li yıllarda ise dot-com balonu oluşmuştur ve teknoloji borsası olan Nasdaq %78 oranında değer kaybetmiştir.
Özetleyecek olursak bir ülkede borsanın çökmesi zincirleme sorunları beraberinde getirecektir. Aslında göz önünde olan fakat önemsenmeyen sorunlar büyüyerek çöküşe sebep olacaktır. Bu sebepten ötürü yatırımcılar ekonomik, siyasi ve konjonktürel gelişmeleri yakından takip etmelidir. Başarılı bir yatırımcı olmanın sırrı budur.

Reklam
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ